Vetten hebben jarenlang een slechte reputatie gehad, vooral verzadigde vetten. Maar vet is essentieel voor een gezond lichaam. En zeker voor vrouwen van 40+ die merken dat hun energie daalt en hormonen uit balans raken.
Vet is niet alleen een bron van energie, maar ook een bouwstof voor celwanden, hormonen en gal. Bovendien helpt vet bij de opname van de vetoplosbare vitamines A, D, E en K-vitamines die cruciaal zijn voor je immuunsysteem, huid, stemming en botgezondheid.
Tijdens je slaap maakt je lever cholesterol aan uit vetten. Dat cholesterol is de basis voor de aanmaak van oestrogeen, progesteron, cortisol en andere hormonen. Zonder voldoende vetten kan je lichaam simpelweg niet herstellen, reguleren of vernieuwen.
👉 Voor vrouwen in de perimenopauze of menopauze is dit extra belangrijk: je lichaam heeft bouwstoffen nodig om hormonale schommelingen op te vangen en vermoeidheid tegen te gaan.
Verzadigde vetten: niet de vijand
Verzadigde vetten zijn vast bij kamertemperatuur en komen voor in:
- Roomboter
- Ghee
- Kokosolie
Ze zijn stabieler bij verhitting en oxideren minder snel dan onverzadigde vetten. Kokosolie wordt bijvoorbeeld snel omgezet in energie, en roomboter bevat korteketenvetzuren die onze darmcellen voeden. Onze darmbacteriën produceren zelfs deze vetzuren.
👉 Voor vrouwen met hormonale klachten zijn deze vetten waardevol: ze ondersteunen je darmgezondheid (waar veel hormonen worden gereguleerd) én leveren directe energie zonder bloedsuikerpieken.
Onverzadigde vetten: omega’s uitgelegd
Onverzadigde vetten zijn vloeibaar bij kamertemperatuur en bestaan uit omega 3 en omega 6. Omega 6 is een vetzuur dat in plantaardige oliën zit zoals zonnebloemolie, sojaolie, koolzaadolie, maïsolie en arachideolie (pindaolie). Deze oliën worden in heel veel producten verwerkt en daardoor krijgen we er in verhouding veel van binnen.
Omega 3 & Omega 6 (Meervoudig onverzadigde vetzuren)
Deze vetzuren hebben meerdere dubbele bindingen en worden ook wel PUFA’s genoemd: Polyunsaturated Fatty Acids. Ze zijn essentieel, wat betekent dat je lichaam ze niet zelf kan aanmaken.
Maar… die dubbele bindingen maken ze gevoelig voor oxidatie. Bij oxidatie ontstaan vrije radicalen die schade kunnen aanrichten aan celwanden en DNA. Dit proces heet lipideperoxidatie en kan leiden tot ontstekingen en oxidatieve stress. Dat geldt voor zowel omega 3 als omega 6.
Zijn PUFAs goed of slecht?
Het ligt genuanceerd. Omega-3 vetzuren hebben bijvoorbeeld voordelen, zoals het tegengaan van ontstekingsprocessen die door omega-6 worden veroorzaakt. Maar… ze zijn ook nóg gevoeliger voor oxidatie, omdat ze meer dubbele bindingen hebben. Op korte termijn kunnen ze dus helpen, maar op lange termijn kan een hoge inname juist weer bijdragen aan ontstekingen door de toename van oxidatieve stress.
In de afgelopen 100 jaar zijn we steeds meer PUFA’s gaan eten, hierdoor zijn er meer welvaartsziektes ontstaan door laaggradige ontstekingen in ons lichaam. Om deze reden wordt nu omega 3 geadviseerd, om die ontstekingen tegen te gaan. Maar we vergeten dat omega 3 ook pufa’s zijn en eigenlijk nog sterker reageren. En uiteindelijk verergeren we het probleem hier alleen maar mee. Waar we eigenlijk naar toe terug moeten is de verzadigde vetten. Deze vetten hebben we tenslotte eeuwenlang gegeten.
👉 Let op: als je veel plantaardige oliën gebruikt, kan dit juist bijdragen aan laaggradige ontstekingen—iets wat veel vrouwen met hormonale klachten ervaren als ‘vage’ vermoeidheid, brain fog of stemmingswisselingen. Lees meer hierover in de blog over vermoeidheid en ons metabolisme.
Transvetten: de echte boosdoener
Transvetten ontstaan bij hoge verhitting en in sterk bewerkte producten zoals:
- Koekjes, taartjes, kant-en-klaar maaltijden
- Margarine en halvarine
- Gefrituurd eten
Ze zijn geoxideerd en veroorzaken vrije radicalen, wat leidt tot celbeschadiging en verhoogde ontstekingsactiviteit. Vermijd ze zoveel mogelijk.
Gezonde vetopties
Kies liever voor vetten die je lichaam herkent en goed kan verwerken:
| 🌿 Niet verhitten | 🔥 Wel geschikt om te verhitten |
| Olijfolie (extra vergine) | Kokosolie |
| Avocado olie | Ghee |
| (Grasgevoerde) roomboter (kan wel op lage temperaturen verhit worden) | Tallow / Ossewit |
| Eendenvet, reuzel, gevogeltevleesvet |
Ingrediënten onder de loep
Vergelijk de ingrediënten van Bak & Braad en Blue Band met echte boter:
- Bak & Braad: bevat geharde plantaardige oliën, emulgatoren, aroma’s en kleurstoffen.
- Blue Band: lange lijst met toevoegingen, waaronder gemodificeerd zetmeel en citroenzuur.
- Roomboter: bevat… boter. That’s it.
Kies dus ook voor producten met een korte ingrediëntenlijst. Hoe minder bewerkt, hoe beter je lichaam het herkent als voeding.
Tot slot
Als vrouw van 40+ sta je in een fase waarin je lichaam andere behoeften heeft. Vetten zijn daarin heel erg belangrijk, zeker als je verlangt naar meer energie, een stabielere stemming en hormonale rust. Ga vetten dan ook zeker niet uit de weg, maar kijk wel heel bewust welke vorm van vet je eet. En overdrijf het ook weer niet, probeer een goede balans te houden tussen vetten, koolhydraten en eiwitten. Je lijf zal je dankbaar zijn.
Laat het mij zeker weten als je een vraag hebt hierover. Stuur mij een e-mail: susan@nutsaboutveggies.nl of vul het formulier hier in.
